Alimenty - adwokat w Częstochowie

Orzeczenie alimentacyjne nie jest ostateczne. Gdy zmienią się potrzeby uprawnionego albo możliwości zobowiązanego, każda ze stron może żądać zmiany wysokości świadczenia. Podstawą jest wykazanie, co konkretnie zmieniło się od czasu poprzedniego rozstrzygnięcia - to porównanie dwóch stanów, a nie ponowna ocena sprawy od zera.

Typowe przyczyny podwyższenia to rozpoczęcie nauki w kolejnym etapie edukacji, choroba wymagająca leczenia albo wzrost kosztów utrzymania. Po stronie zobowiązanego podstawą obniżenia bywa utrata pracy, pogorszenie stanu zdrowia lub pojawienie się kolejnych osób, wobec których ciąży na nim obowiązek alimentacyjny.

Samo złożenie pozwu nie zwalnia z płacenia dotychczasowej kwoty. Do czasu zmiany orzeczenia obowiązuje ono w pełnym zakresie, a zaległości narastają wraz z odsetkami.

Ukończenie osiemnastu lat nie kończy obowiązku alimentacyjnego. Rodzice są obowiązani do świadczeń wobec dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie - w praktyce dotyczy to najczęściej osób kontynuujących naukę.

Rodzic może uchylić się od świadczeń, jeżeli wiążą się one z nadmiernym dla niego uszczerbkiem albo jeżeli dziecko nie dokłada starań, by usamodzielnić się. Sam fakt pełnoletności nie wystarczy - konieczne jest wytoczenie powództwa o uchylenie obowiązku alimentacyjnego i wykazanie tych okoliczności.

Zaprzestanie płacenia bez orzeczenia sądu prowadzi do powstania zaległości i naraża na egzekucję komorniczą, nawet gdy powody faktyczne były uzasadnione.

Podstawą egzekucji jest tytuł wykonawczy: prawomocne orzeczenie sądu albo ugoda zaopatrzona w klauzulę wykonalności. Wniosek kieruje się do komornika, a w sprawach alimentacyjnych przepisy przewidują udogodnienia dla wierzyciela - między innymi szerszy zakres potrąceń z wynagrodzenia i obowiązek poszukiwania majątku dłużnika przez komornika.

Gdy egzekucja okaże się bezskuteczna, otwiera się droga do świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Przyznaje je organ właściwy dla miejsca zamieszkania uprawnionego, po spełnieniu kryteriów przewidzianych w ustawie - w tym kryterium dochodowego.

Uporczywe uchylanie się od obowiązku alimentacyjnego jest odrębnie penalizowane. Postępowanie karne prowadzi się równolegle do egzekucji i nie zastępuje jej - to dwie niezależne drogi, które w praktyce często uruchamia się jednocześnie.

Obowiązek alimentacyjny i prawo do kontaktów z dzieckiem to dwie odrębne kwestie. Brak płatności nie uprawnia do ograniczania kontaktów, a utrudnianie kontaktów nie zwalnia z alimentów. Każdą z tych spraw prowadzi się osobno i osobno egzekwuje.

Przy opiece sprawowanej przez oboje rodziców w zbliżonym wymiarze wysokość świadczenia bywa ustalana inaczej niż przy klasycznym modelu, w którym dziecko mieszka z jednym z rodziców. Nie oznacza to jednak automatycznego zniesienia obowiązku - liczy się faktyczny udział każdego z rodziców w ponoszeniu kosztów utrzymania dziecka.